Wszystkie posty spełniające kryteria zapytania gołąbki, posortowane według trafności. Sortuj według daty Pokaż wszystkie posty
Wszystkie posty spełniające kryteria zapytania gołąbki, posortowane według trafności. Sortuj według daty Pokaż wszystkie posty

czwartek, 11 sierpnia 2022

Gołąbki z ziemniakami i kaszą jęczmienną – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z ziemniakami i kaszą jęczmienną – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z ziemniakami i kaszą jęczmienną – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Wólka Krowicka, gmina Lubaczów, powiat lubaczowski 

Dzisiaj wracam do gołąbków z ziemniakami – jednego z wyjątkowych regionalnych dań, które wyróżnia naszą lokalną kuchnię, a które nadal nie jest tak popularne, jak być powinno, choć jest bardzo smaczne i unikatowe. Tym razem proponuję Wam gołąbki, w których farsz stanowią starte ziemniaki, lekko przesmażone, wymieszane z niewielką ilością ziemniaków gotowanych i z kaszą jęczmienną. Farsz smakowo wzbogaca podsmażona cebula i boczek. Jak widzicie na zdjęciach, gołąbki są dość płaskie. Wynika to ze specyficznego sposobu składania ich w pakieciki. Gołąbki z ziemniakami zwykle mają dość luźny farsz i nie zawija się ich w liść kapusty w taki sposób, jak gołąbki z ryżu, czy kaszy. Farsz ziemniaczany rozsmarowuje się grubo przez środek liścia, zakłada się boki liścia do środka i składa się pakiecik. Dzięki temu farsz nie ucieka z liścia, a środek gołąbka jest dopieczony w równym stopniu, co wierzch. Gołąbki z ziemniakami zapiekamy w piekarniku, co również jest typowe dla kuchni naszego regionu.

Zachęcam do wypróbowania przepisu Koła Gospodyń Wiejskich z Wólki Krowickiej, który opublikowano w książce pt. „Dziedzictwo kulturowe sztuki ludowej i kulinarnej Ziemi Lubaczowskiej” wydanej przez Powiat Lubaczowski.


Gołąbki z ziemniakami i kaszą jęczmienną – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z ziemniakami i kaszą jęczmienną – kuchnia podkarpacka

Składniki:

  • 1 główka kapusty
  • 1,5 kg surowych ziemniaków
  • 5 większych ziemniaków ugotowanych
  • 150 g surowego lub wędzonego boczku
  • 2 cebule
  • 100 g kaszy jęczmiennej (może być np. krakowska)
  • sól, pieprz

W kapuście wycinamy głąb i obgotowujemy ją w dużym garnku, odcinając i wyciągając w trakcie gotowania kolejne liście. Z liści ścinamy zgrubiały nerw. Wierzchnie liście (bardzo duże, twarde lub dziurawe) oraz liście z samego środka kapusty (małe, grube, nie nadające się do zwijania) odkładamy do wyłożenia dna garnka i przykrycia gołąbków.

Ziemniaki przeznaczone do gotowania obieramy, zalewamy wodą, solimy i gotujemy do miękkości. Tłuczemy.

Kaszę jęczmienną zaparzamy lub gotujemy według przepisu na opakowaniu.

Surowe ziemniaki obieramy i ścieramy na tarce o drobnych oczkach. Świeżo starte ziemniaki obsmażamy na dużej patelni rozgrzewając na niej najpierw odrobinę tłuszczu.

Boczek kroimy w kostkę, podsmażamy na patelni, a po kilku minutach dodajemy do niego pokrojoną w kosteczkę cebulę. Chwilę razem smażymy.

Łączymy ziemniaki podsmażone, ugotowane, kaszę oraz boczek z cebulą. Wszystko razem mieszamy i doprawiamy dobrze solą i pieprzem. Farsz rozsmarowujemy dość grubo przez środek liścia, z obu stron zakładamy liść do środka i składamy pakiecik. Gołąbki układamy w gęsiarce albo naczyniu żaroodpornym wyłożonym liśćmi kapusty. Kiedy wszystkie gołąbki ułożone są w garnku, nakrywamy je pozostałymi liśćmi kapusty i podlewamy posoloną wodą, rosołem albo wodą z oliwą. Naczynie przykrywamy pokrywką. Pieczemy w piekarniku nagrzanym do 200 stopni C przez 1,5 godziny. Jeśli możemy zostawić gołąbki w piekarniku na dłużej, na przykład na noc, już po godzinie można wyłączyć piekarnik i zostawić je tam, żeby „doszły”.

Zgodnie z lokalna tradycją gołąbki podaje się posypane skwarkami. Można je również podać z sosem, najlepiej grzybowym.


Gołąbki z ziemniakami i kaszą jęczmienną – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z ziemniakami i kaszą jęczmienną – kuchnia podkarpacka


Więcej przepisów na regionalne gołąbki

w tym na gołąbki z ziemniakami

znajdziesz w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

 

niedziela, 29 sierpnia 2021

Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka

Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Przysieki, gmina Skołyszyn, powiat jasielski

Gołąbki z ziemniakami to jedno z dań, które są typowe dla naszej podkarpackiej kuchni. Zwykle przygotowuje się je z doprawionych surowych ziemniaków zawiniętych w liście kapusty, jednak w niektórych zakątkach regionu gospodynie farsz ziemniaczany wzbogacają mięsem. W miejscowości Przysieki do surowych ziemniaków dodaje się podsmażoną cebulę i zmielone ugotowane mięso wieprzowe. Po upieczeniu gołąbków ziemniaki łączą się z mięsem w takim stopniu, że farsz wydaje się czysto mięsny, choć smak pozostaje bogaty, a gołąbki są miękkie i wilgotne.

Choć dla wielu osób przygotowanie gołąbków jest proste i oczywiste, pozwolę sobie podać kilka wskazówek, które mogą przydać się początkującym :)

  • Do gołąbków wybieramy kapustę, której zewnętrzne liście są cieniutkie i gładkie. Kapusta o grubych liściach w środku ma dużo pofałdowanych mniejszych liści, które sprawiają problem przy zawijaniu, są twarde i łamliwe.
  • Do wyłożenia dna naczynia do pieczenia gołąbków oraz do przykrycia gołąbków używamy liści z samego wierzchu kapusty – tych uszkodzonych, zwykle bardziej zielonych. Jeśli ich nie wystarcza używamy liści z samego środka kapusty – zbyt małych, grubych i pofałdowanych, żeby zawijać w nie farsz.
  • Przed obgotowaniem z kapusty wycinamy głąb. Im lepiej go wytniemy, tym łatwiej będzie nam oddzielać liście podczas gotowania. Kapusta bez głąba szybciej i bardziej równomiernie zmięknie podczas obgotowywania.
  • Nerwy, które ścinamy z liści kapusty, warto wrzucić na dno garnka, pod liści. Dzięki temu nic nie przywrze i nie przypali się.
  • W kuchni wschodnie, ale też w wielu regionach kraju, gołąbki dusi się w garnku na ogniu. Na Podkarpaciu zazwyczaj pieczemy je w piekarniku (a wcześniej w piecu chlebowym). Niegdyś do tego celu często wykorzystywano naczynie do pieczenia gęsi, tzw. gęsiarkę. Ma idealny kształt i przykrywkę zapobiegającą nadmiernemu odparowaniu płynu z dna garnka, a także pryskaniu. Współcześnie częściej zapieka się gołąbki w naczyniu żaroodpornym z przykrywką.
  • Podlanie gołąbków płynem przed pieczeniem ma duże znaczenie. Przede wszystkim zapobiega przypaleniu, ale też wpływa na miękkość liści i ich smak. Gołąbki warto podlać czymś więcej niż woda – rosołem, posoloną wodą z suszonymi grzybami lub wodą wymieszaną z przyprawionym przecierem pomidorowym. Nabiorą lepszego smaku, a płyn który nie odparuje można wykorzystać jako bazę do sosu.
  • Tradycyjne gołąbki zawijamy zazwyczaj na dwa sposoby. Bliżej nasady liścia układamy porcję farszu i albo rolujemy liść, a potem boki wciskamy do środka, albo robimy zakładki z boków liści i wówczas rolujemy. Ponieważ farsz w gołąbkach ziemniaczanych jest zazwyczaj surowy, nie kładziemy go w jednym miejscu, ale rozsmarowujemy przez środek, a potem rolujemy. Dzięki temu podczas pieczenia farsz w samym środku gołąbka nie zostanie surowy.

Przepis na gołąbki ziemniaczane z mięsem udostępniły panie z Kola Gospodyń Wiejskich Przysieki. Znalazł się on w publikacji „Tradycyjne potrawy Gminy Skołyszyn” wydanej przez Stowarzyszenie Przysieki Nasz Dom.

Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka

Składniki:

  • 1,5 kg ziemniaków
  • 1 kg mięsa wieprzowego (łopatka)
  • 1 większa główka kapusty
  • 1 duża cebula
  • 2 łyżki tłuszczu (olej, smalec lub margaryna)
  • 2 szklanki rosołu lub wody
  • sól
  • pieprz

Kapustę sparzamy w gotującej się posolonej wodzie i odcinamy stopniowo liść po liściu. Z każdego liścia ścinamy gruby nerw, żeby liście były płaskie i miękkie.

Oczyszczone mięso kroimy na mniejsze kawałki i wrzucamy do posolonej gotującej się wody. Zmniejszamy gaz. Kiedy mięso jest miękkie odcedzamy je, studzimy i mielimy. Można je przygotować nawet dzień wcześniej, ponieważ gotowanie mięsa zajmuje od 1 do 2 godzin - w zależności od wielkości kawałków.

Ziemniaki obieramy i ścieramy na tarce o drobnych oczkach, a następnie odciskamy nadmiar płyny zachowując skrobię z dna, którą dodajemy do ziemniaków. Ziemniaki można też zetrzeć w malakserze.

Cebulę kroimy w kosteczkę i szklimy ją na rozgrzanym tłuszczu. Gorącą cebulą zaparzamy świeżo starte ziemniaki, żeby nie ściemniały. Dodajemy zmielone mięso, sól i pieprz do smaku. Mieszamy.

Farsz rozsmarowujemy grubo przez środek liścia, po czym boki składamy do środka i zwijamy liść od nasady ku końcowi. Gołąbki ciasno układamy w brytfannie lub naczyniu żaroodpornym wyłożonym liśćmi kapusty. Wierzch gołąbków również przykrywamy pozostałymi liśćmi. Do gołąbków wlewamy 2 szklanki rosołu lub wody z odrobiną oleju. Pieczemy pod przykryciem w piekarniku nagrzanym do około 180 stopni C przez 1,5 godziny.

Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka

 
Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki ziemniaczane z mięsem – kuchnia podkarpacka


Przepisy na regionalne gołąbki z ziemniakami lub kaszą,

a także inne przepisy lokalnej kuchni

znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)


środa, 29 października 2025

Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Grodzisko Dolne, Gmina Grodzisko Dolne, powiat leżajski

Choć Święto Zmarłych nie wiąże się bezpośrednio z żadną tradycją kulinarną w taki sposób, jak Boże Narodzenie czy Wielkanoc, to na Podkarpaciu od wielu pokoleń przygotowuje się w tym dniu jedno z dwóch dań. Pierwszym z nich są gołąbki, które współcześnie przyrządza się głównie z ryżu i mięsa, ale nasze babcie i prababcie farsz do gołąbków robiły zwykle z kaszy z różnymi dodatkami, na przykład w Puszczy Sandomierskiej były to przede wszystkim suszone grzyby i cebula. Nieco mniej popularne było i nadal jest gotowanie na Święto Zmarłych bigosu. Oba te dania łączą wspólne cechy – można je przygotować wcześniej, długo pozostają ciepłe i można nimi nakarmić wiele osób. To właśnie te praktyczne względy sprawiły, że w naszym regionie w tym szczególnym dniu przygotowuje się gołąbki lub bigos. Kiedy zmarznięci domownicy wracają z corocznej wizyty na cmentarzu, wspomniane dania łatwo odgrzać i szybko podać na stół.

W wielu zakątkach naszego regionu kultywuje się lokalne tradycje i przyrządza dania według dawnych receptur. Dzisiaj zapraszam na gołąbki według przepisu KGW z Grodziska Dolnego, które z całą pewnością nie są współczesnym daniem, a jego korzeni należy szukać w różnorodności zamieszkującej region ludności. Farsz do gołąbków jest bardzo prosty, żeby nie powiedzieć biedny, ponieważ składa się jedynie z kaszy gryczanej, ziemniaków i cebuli. Jednak, jak wiadomo, w prostocie siła. Danie to dobrze doprawione solą oraz pieprzem i podane z sosem z suszonych grzybów na pewno przypadnie do gustu wielbicielom kaszy gryczanej oraz tym, którzy lubią poznawać nowe odsłony tego popularnego dania. Ja osobiście uważam gołąbki za symbol Podkarpacia, dlatego z przyjemnością przedstawiam Wam kolejną ich podkarpacką wersję.

Przepis pochodzi z publikacji „Śladami tradycji i smaku. Gmina Łańcut i okolice”.

Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka

Składniki:

  • 1 duża główka białej kapusty
  • 3 szklanki kaszy gryczanej
  • 6 szklanek wody
  • 8-9 ziemniaków
  • 7 cebul
  • 200 g masła
  • sól
  • pieprz

Sos:

  • 250 g suszonych grzybów
  • 2 cebule
  • 1 szklanka kwaśnej śmietany
  • 2 łyżki mąki pszennej
  • 1 łyżeczka masła

Z kapusty wykrawamy głąb, po czym wkładamy kapustę do dużego garnka z wrzącą wodą i obgotowujemy. Wierzchnie liście, uszkodzone lub zbyt twarde, odkładamy na bok. Po 10-15 minutach zaczynamy kolejno odkrawać liście z kapusty. Z każdego liścia ścinamy zgrubiały nerw.

Kaszę gryczaną płuczemy i wsypujemy do gotującej się posolonej wody (6 szklanek). Gotujemy do miękkości i odstawiamy. Cebulę kroimy w drobną kostkę i smażymy na maśle (100 g). Ziemniaki obieramy, myjemy i ścieramy na drobnej tarce. Odciskamy płyn z ziemniaków. Dodajemy gorącą cebulę, co zapobiegnie ciemnieniu ziemniaków. Dodajemy również kaszę i wszystko dobrze doprawiamy solą i pieprzem. Farsz dokładnie mieszamy.

Dno garnka do zapiekania wykładamy warstwą odłożonych uszkodzonych liści. Natomiast na każdy ładny liść nakładamy farsz, zawijamy do środka oba boki liścia, a następnie zwijamy gołąbek zaczynając od nasady liścia. Gołąbki układamy w garnku ciasno jeden obok drugiego. Dodajemy 100 g masła i 3 szklanki wody. Wierzch gołąbków przykrywamy pozostałymi wierzchnimi liśćmi lub karłowatymi liśćmi ze środka kapusty. Garnek przykrywamy. Gołąbki pieczemy w piekarniku nagrzanym do temperatury 180 stopni C przez około 1,5 godziny. Jeśli możemy zostawić garnek w ciepłym piekarniku, można go wyłączyć po godzinie - gołąbki „same dojdą” w cieple.

Suszone grzyby do sosu zalewamy wodą i odstawiamy na kilka godzin. Następnie grzyby wyciągamy z wody, kroimy w paski i z powrotem wkładamy do wody. Gotujemy do miękkości. Sos doprawiamy solą i pieprzem, dodajemy masło. Na koniec śmietanę mieszamy z mąką, zaprawiamy gorącym sosem i łączymy całość. Zagotowujemy. Gołąbki podjemy polane gorącym sosem.

Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka


Więcej przepisów na podkarpackie gołąbki znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

sobota, 31 października 2020

Podkarpackie gołąbki

Podkarpackie gołąbki
Podkarpackie gołąbki

Już od dziecka lubiłam dzień Wszystkich Świętych. W mojej rodzinie był to czas rodzinnych spotkań na cmentarzu i przy gościnnym stole. Na to jedno święto, raz w roku, zjeżdżała się rodzina rozsiana po Polsce, celebrując wspólnie ten dzień. Nas, dzieci, rozmowy dorosłych nie za bardzo interesowały. Poświęcaliśmy się w całości robieniu rękawic i palców z gorącego wosku, topiącego się w zniczach. A nasze mamy, ciocie, babcie? Zapewne planowały jak nakarmić całe to zmarznięte towarzystwo :)

Dzisiaj nie mam dla Was nowego przepisu, ale mam pytanie. Czy u Was w domu również na Wszystkich Świętych robiło się gołąbki? Odkąd pamiętam było tak w domu babci i do tej pory tak jest, choć w jej kuchni gotują już inne ręce. Było tak również u moich ciotek w okolicy. Nie zastanawiałam się nad tym nigdy, aż do momentu, kiedy przeglądając jakiś regionalny przepis na gołąbki przeczytałam, że przygotowuje się je tradycyjnie 1 listopada. Zapytałam o ten zwyczaj kilka znajomych osób i u nich w domach również na powrót z cmentarza przygotowuje się gołąbki. To bardzo praktyczne, bo danie można przygotować wcześniej i długo trzyma temperaturę, a ciepłe danie po takim dniu jest nieocenione.

W tym szczególnym dniu to nie jedzenie jest najważniejsze, jednak jest częścią naszych rodzinnych i regionalnych zwyczajów. Czy gołąbki to nasze tradycyjne danie na Wszystkich Świętych? Liczę na Wasze odpowiedzi, szczególnie na Facebooku, bo tam chętnie komentujecie moje posty :)

Tymczasem przypomnę kilka przepisów na podkarpackie gołąbki, które zamieściłam do tej pory na blogu. Z kaszą jęczmienną, gryczaną, z ziemniakami. Brakuje tylko klasycznych gołąbków z ryżem i mięsem, ale te zapewne najlepsze robiła Wasza mama ;)

 

Gołąbki z tartych ziemniaków z boczkiem


 

Gołąbki z kaszą jęczmienną i suszonymi grzybami



Gołąbki z kaszą gryczaną i grzybami


 

Gołąbki z kaszą gryczaną i mięsem

 


Gołąbki z kaszą jęczmienną z Hucisk

 


Gołąbki z kaszą jęczmienną na żeberkach


 

Gołąbki z nadzieniem ziemniaczanym z Beskidu Niskiego



Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami


 

 

Więcej regionalnych przepisów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

piątek, 14 stycznia 2022

Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Nozdrzec, gmina Nozdrzec, powiat brzozowski

Kaszę w gołąbkach jada się coraz rzadziej, a szkoda, bo gołąbki z takim farszem to nie tylko bardzo smaczne danie, ale też tradycja naszego regionu. Dzisiaj zapraszam Was na gołąbki według przepisu Koła Gospodyń Wiejskich z Nozdrzca, w których farsz, mimo niewielu składników, ma bardzo bogaty smak. Zawdzięcza go mieszance kaszy gryczanej, jęczmiennej oraz ryżu, a także suszonym grzybom, które razem z podsmażoną cebulką dodaje się do farszu. Te postne gołąbki w okolicach Nozdrzca są daniem wigilijnym, ale jeśli wolicie bardziej konkretny smak, możecie do farszu dodać pół kilograma surowego, mielonego mięsa. Gołąbki z kaszą i grzybami podajemy z sosem grzybowym przygotowanym z wywaru z suszonych grzybów lub z pieczarek albo z surowych leśnych grzybów.

Przepis pochodzi z publikacji „Potrawy wigilijne Ziemi Brzozowskiej” wydanej przez LGD Ziemia Brzozowska.


Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka

Składniki:

  • 1 główka kapusty
  • 200-300 g ryżu
  • 100 g kaszy jęczmiennej
  • 100 g kaszy gryczanej
  • 3 łyżki tłuszczu (olej lub masło)
  • 1 duża cebula
  • 100 g suszonych grzybów

Suszone grzyby dzień wcześniej zalewamy wodą. Namoczone gotujemy około 40 minut do miękkości. Odcedzamy grzyby i kroimy je na mniejsze kawałki, a wywar zachowujemy.

Kapustę parzymy w gotującej się, osolonej wodzie. Odcinamy liść po liściu, a następnie z każdego liścia odcinamy zgrubienie znajdujące się u podstawy.

Ryż i kasze gotujemy na sypko według przepisu na opakowaniu. Ugotowane osobno nie przejdą w całości posmakiem gryki. Cebulę kroimy w kostkę, podsmażamy na tłuszczu, po czym dodajemy pokrojone grzyby i chwilę razem smażymy. Ryż, kasze i grzyby z tłuszczem mieszamy razem, po czym farsz doprawiamy solą i pieprzem. Farsz powinien być lekko pikantny, ponieważ kapusta nieco zneutralizuje jego smak.

Garnek do zapiekania gołąbków wykładamy liśćmi kapusty – tymi uszkodzonymi z wierzchu, lub tymi małymi, z samego środka kapusty. Farsz nakładamy na dobre liście, boczne brzegi zawijamy do środka i cały liść zwijamy w rulon. Gołąbki wkładamy do brytfanki i podlewamy rosołem lub posoloną wodą z moczenie grzybów. Dusimy w piekarniku nagrzanym do 180 stopni C (grzałka góra-dół) około 1,5 godziny.

Z wywaru po grzybach można również zrobić sos, dodając do niego pół szklanki śmietany wymieszanej z 1 łyżką mąki pszennej i doprawiając go solą i pieprzem.


Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą i grzybami – kuchnia podkarpacka

 

Więcej przepisów na regionalne gołąbki znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

wtorek, 27 października 2020

Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka

Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka
Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka


Przeczytałam kiedyś tezę, że nazwy popularnych w Polsce potraw, odnoszące się do odległych miejsc, bardziej wyrażają nasze wyobrażenie o kuchni tych obcych nam zakątków świata, niż wskazują na faktyczne pochodzenie dania, czy choćby jego składników. Za przykład podawano śledzie po japońsku, kurczaka po chińsku i jeszcze kilka innych dań, które raczej inspirowane są obcymi kuchniami, niż się z nich wywodzą. Teza ta zapewne jest słuszna, choć w mojej ocenie nie można jej odnieść do kuchni regionalnej.

Podkarpacie jest małym tyglem kultur, gdzie z kuchnią polską spotyka się kresowa kuchnia wschodu, łemkowska kuchnia południa i kuchnia galicyjskiego zachodu. Na tak niewielkim obszarze dość łatwo dostrzec różnice we wpływach tych obcych kuchni w zależności od mikroregionu. Regionalne dania odzwierciedlają te wpływy nie tylko w powszechności dań zaczerpniętych od innych kultur, ale również w ich nazwach. Nie sądzę, by gospodynie z okolic Lubaczowa gotowały barszcz wołyński, gołąbki litewskie, czy piekły sernik podolski jako znak ich wyobrażeń o kuchni ukraińskiej czy litewskiej. Do naszego zakątka kraju potrawy z kuchni wschodniej przywędrowały razem z ludnością napływającą z tamtych stron – nie tylko w czasach wysiedleń Kresowiaków, ale i dużo wcześniej, kiedy granice Polski sięgały po Morze Czarne. Jeśli w kuchni polskiej zadomowiły się takie dania jak pierogi ruskie czy barszcz ukraiński, można podejrzewać, że i te mniej znane lokalne potrawy mogą mieć rodowód zgodny ze swoją nazwą.

Bardzo prawdopodobne, że gołąbki ruskie zawdzięczają swoją nazwę pochodzeniu z tego samego regionu, co pierogi ruskie, czyli z Rusi Halickiej. O regionie tym mówiono, że „hreczką stoi”, ponieważ kasza gryczana (hreczana) była tam masowo uprawiana i stanowiła podstawę wyżywienia lokalnej ludności.

Gołąbki ruskie to danie w formie smażonych kotletów przygotowanych z kaszy gryczanej, ryżu, poszatkowanej kapusty i mięsa. Mocy nadaje mu lasowiacki sos grzybowy, który jest wręcz niezbędny, by gołąbki miały swój właściwy smak.

Przepis Koła Gospodyń Wiejskich ze Starego Miasta z gminy Leżajsk został opublikowany w „Wielkiej księdze tradycji kulinarnych województwa podkarpackiego” wydanej przez Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju i Promocji Podkarpacia „Pro Carpathia”.

Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka
Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka


Składniki:

  • 1/2 główki świeżej kapusty
  • 1 szklanka ryżu
  • 1 szklanka kaszy gryczanej
  • 1/2 szklanki kaszy manny
  • 500 g mięsa mielonego
  • 2 jajka
  • sól, pieprz
  • bułka tarta do panierowania
  • tłuszcz do smażenia

Składniki na sos grzybowy:

  • 40 g suszonych grzybów
  • 1 cebula
  • 1 łyżka mąki pszennej
  • 1 łyżka masła
Grzyby dzień wcześniej zalewamy wodą i moczymy przez noc. Gotujemy do miękkości i odcedzamy zachowując wodę. Cebulę kroimy w kosteczkę, solimy i podsmażamy na maśle. Dodajemy pokrojone w paski grzyby i chwilę razem smażymy. Podlewamy wodą z gotowania grzybów i gotujemy przez kilka minut. Na koniec do sosu dodajemy łyżkę mąki wymieszanej z wodą i zagotowujemy sos. Doprawiamy go do smaku solą i pieprzem.

Kapustę drobno szatkujemy i wrzucamy na gotującą się, osoloną wodę. Gotujemy około 10 minut do miękkości, odcedzamy, studzimy i dobrze odciskamy.
Gotujemy do miękkości ryż, kaszę gryczaną i kaszę mannę – każde osobno. Odcedzamy.

Kapustę, ryż, obie kasze, mięso i jajka doprawiamy dobrze solą oraz pieprzem i wyrabiamy jednolitą masę. Formujemy niewielkie kotleciki i po obtoczeniu ich w bułce tartej smażymy na rozgrzanym tłuszczu
Gołąbki podajemy polane sosem grzybowym.

Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka
Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka


Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka
Gołąbki ruskie – kuchnia podkarpacka


 

Więcej przepisów na podkarpackie gołąbki

i nie tylko

w zakładce KUCHNIAPODKARPACKA

Zapraszam :)

 


niedziela, 29 września 2024

Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Glinik Średni, gmina Frysztak, powiat strzyżowski 

Moim zdaniem różnorodność podkarpackich gołąbków jest tak duża, a ich smak bywa tak wyjątkowy, że to właśnie gołąbki powinny być symbolem naszego regionu. Zachęcam do kultywowania starych tradycji kulinarnych i zapoznawania się z tymi, które odchodzą powoli w cień. Nie wszystkie przepisy naszych babek są wyszukane, nie wszystkie przyciągają uwagę bogactwem składników, dlatego często uważamy je za zbyt zwyczajne, zbyt proste, by o nich pamiętać i mówić. Ale w prostocie siła, dlatego dzisiaj zapraszam Was na najprostsze gołąbki z kaszą i mięsem. Mało składników, mało przypraw, ale za to dużo tradycyjnego smaku i nutka nostalgii, kiedy pomyślimy o naszych babkach, które przygotowywały podobne potrawy.

Zanim ryż stał się najpopularniejszym składnikiem farszu do gołąbków, w naszym regionie rolę tę pełniła kasza. Zazwyczaj była to kasza jęczmienna, ale przygotowywano też gołąbki z kaszą gryczaną, a nawet jaglaną – co kto miał i co kto lubił. Ponieważ biała kapusta dobrze się przechowuje, to głównie jej liście służyły do zawijania gołąbków. Jednak w sezonie chętnie do tego celu wykorzystywano też kapustę włoską – łatwiejszą w obróbce i delikatniejszą w smaku. I takie właśnie gołąbki według przepisu Koła Gospodyń Wiejskich w Gliniku Średnim dzisiaj Wam proponuję. Choć tym razem kapustę włoską musiałam zastąpić białą, podaję oryginalny przepis, w którym temperatura pieczenia jest nieco niższa niż przy kapuście białej. Sam farsz do gołąbków jest bardzo prosty – kasza jęczmienna, zmielone mięso wieprzowe i cebula. Gołąbki doprawiamy do smaku solą i pieprzem.

Przepis pochodzi z publikacji „Czarnorzecko-Strzyżowska kraina smaków. Tradycyjne przepisy kulinarne Kół Gospodyń Wiejskich z terenu działania Stowarzyszenia Czarnorzecko-Strzyżowska Lokalna Grupa Działania”.

Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Składniki:

  • 1 duża główka kapusty włoskiej
  • 400 g kaszy jęczmiennej
  • 500 g karkówki zmielonej
  • 1 cebula
  • sól
  • pieprz
  • olej
  • 500 ml bulionu

Kaszę gotujemy do miękkości w posolonej wodzie i studzimy. Z kapusty wycinamy głąb i obgotowujemy ją w gorącej wodzie oddzielając stopniowo liście. Z każdego liścia ścinamy gruby nerw. Cebulę obieramy, kroimy w drobn kostkę i szklimy na odrobinie oleju. Do kaszy dodajemy surowe zmielone mięso i podsmażoną cebulę. Doprawiamy solą i pieprzem.

Dno naczynia wykładamy małymi liśćmi ze środka kapusty. Na duże liście nakładamy farsz i zwijamy gołąbki. Układamy je w garnku i przykrywamy dwoma, trzema największymi liśćmi z wierzchu kapusty (zwykle są uszkodzone, za duże i zbyt twarde do zawijania). Gołąbki podlewamy bulionem i przykrywamy garnek. Pieczemy w piekarniku nagrzanym do 130 stopni C przez 2 godziny. Podajemy z sosem grzybowym.

Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka


Więcej przepisów na podkarpackie gołąbki znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam serdecznie :)

 

niedziela, 4 czerwca 2023

Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka

Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka
Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Brzóza Stadnicka, gmina Żołynia, powiat łańcucki

Gołąbki bez zawijania według Koła Gospodyń Wiejskich w Brzózie Stadnickiej, to skrzyżowanie naszych słynnych podkarpackich gołąbków z kaszą oraz gołąbków bez zawijania, w których poszatkowaną kapustę dodaje się do farszu. Masę na gołąbki przygotowuje się z mielonego mięsa, wspomnianej poszatkowanej kapusty, kaszy gryczanej oraz ryżu. Całość spajają jajka oraz kasza manna. Z tak przygotowanej masy formuje się niewielkie gołąbki, które po krótkim obsmażeniu, dusi się w piekarniku. Gołąbki smakują wybornie, zwłaszcza podane z sosem. Można go przyrządzić z bulionu, w którym duszone były gołąbki, ale można też podać sos grzybowy lub pomidorowy – według uznania.

Przepis pochodzi z publikacji „Śladami tradycji i smaku. Gmina Łańcut i okolice”.


Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka
Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka

Składniki:

  • 1 kg kapusty
  • 500 g mięsa mielonego
  • 1/2 szklanki kaszy manny
  • 100 g ryżu
  • 100 g kaszy gryczanej
  • 3 jajka
  • 2 cebule
  • sól
  • pieprz
  • olej do smażenia
  • 3-4 szklanki bulionu

Kapustę drobno szatkujemy, solimy i odstawiamy na godzinę, a następnie odciskamy. Ryż gotujemy w lekko osolonej wodzie. Podobnie kaszę. Do kapusty dodajemy mięso, ryż, kaszę oraz pozostałe składniki i dokładnie mieszamy. Doprawiamy do smaku solą i pieprzem. Gotową masę formujemy w niewielkie kulki, które lekko spłaszczamy i obsmażamy na oleju. Gołąbki układamy w formie, podlewamy bulionem, przykrywamy formę i dusimy w piekarniku nagrzanym do 180 stopni C przez około godzinę. Można je też dusić na gazie, ale wówczas używamy głębokiej patelni z pokrywką. Podajemy z sosem.

Sos można przygotować na bulionie, w którym dusiły się gołąbki. Trzeba go przecedzić do garnka, zagęścić lekko mąką i zagotować, a na koniec doprawić solą i pieprzem.

Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka
Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka


Więcej regionalnych przepisów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

wtorek, 26 października 2021

Gołąbki z jajem – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z jajem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z jajem – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Głojsce, gmina Dukla, powiat krośnieński 

Zwykle gołąbki, które goszczą na naszych stołach wypełnione są farszem z ryżu i mięsa. W kuchni podkarpackiej ryż często zastępowany jest kaszą jęczmienną lub gryczaną. W parze z kaszą zazwyczaj idą suszone grzyby, a wówczas mięso bywa zbędne. W Beskidzie Niskim przygotowuje się jeszcze inne bezmięsne gołąbki – znacznie delikatniejsze w smaku od tych, które wypełnione są kaszą i suszonymi grzybami. Są to gołąbki z ryżem i ugotowanym jajkiem oraz podsmażoną cebulką z czosnkiem. Tak delikatny smakowo farsz dobrze komponuje się z równie delikatną kapustą włoską, w którą zawija się gołąbki. Gołąbki z jajem to danie dobre na bezmięsny piątek, okresy postu albo zwyczajnie, jako jeden z tych obiadów, kiedy podajemy dania nieco inne, niż zazwyczaj. Do gołąbków z jajkiem podajemy gorący sos pomidorowy albo grzybowy, według uznania.

Przepis Koła Gospodyń Wiejskich Głojsce pochodzi z publikacji wydanej przez Gminę Dukla pt. „Dukielskie specjały. Gdzie i kto”.


Gołąbki z jajem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z jajem – kuchnia podkarpacka

Składniki:

  • 1 kapusta włoska
  • 500 g ryżu
  • 10 jaj
  • 1 duża cebula
  • 3 ząbki czosnku
  • 100 g masła (w oryginale 1 kostka margaryny)
  • sól, pieprz

Kapustę włoską sparzamy w gorącej wodzie i oddzielamy liście. Ryż gotujemy w posolonej wodzie według przepisu na opakowaniu. Jaja gotujemy na twardo i kroimy w kostkę. Pokrojoną w cebulę i posiekany czosnek szklimy na maśle. Ryż mieszamy z cebulą i czosnkiem, doprawiamy solą, pieprzem i na końcu dodajemy pokrojone jajka. Farsz nakładamy na liście i zawijamy. Gołąbki układamy ciasno w naczyniu żaroodpornym, podlewamy 4 szklankami wrzącej posolonej wody i pieczemy w piekarniku nagrzanym do 200 stopni C (grzałka góra-dół) przez 1 do 1,5 godziny. Podajemy z sosem.

Gołąbki z jajem – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z jajem – kuchnia podkarpacka


Przepisy na tradycyjne regionalne gołąbki

i inne dania

znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

sobota, 9 lipca 2022

Gołąbki z kaszą jaglaną i warzywami – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z kaszą jaglaną i warzywami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą jaglaną i warzywami – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Bieliny, gmina Ulanów, powiat niżański

Dolny bieg Sanu zwykle uważany jest za wschodnią granicę Puszczy Sandomierskiej. Niewiele dalej na wschód przebiegała też niegdyś granica zaborów – austriackiego i rosyjskiego. Rzeka i historyczne okoliczności na swój sposób podzieliły ludność z prawego i lewego brzegu Sanu. Świadczą o tym również pewne niuanse w lokalnej tradycji kulinarnej. W okolicach Ulanowa i Harasiuków, położonych na wschód od Sanu, przygotowuje się gołąbki z kaszą jaglaną. Jest to danie rzadko spotykane w innych częściach Podkarpacia, gdzie gołąbki przygotowuje się zazwyczaj z kaszą gryczaną, bądź jęczmienną (no i oczywiście z ryżem). Kasza jaglana ugotowana na wodzie jest dość sypka. Jednak smażone warzywa i pieczarki spajają farsz i wzbogacają jego smak. Gołąbki są bezmięsne, więc polecam je również tym, którzy wolą dania wegetariańskie. Najlepiej smakują podane z sosem grzybowym – pieczarkowym albo z grzybów leśnych.

Przepis na gołąbki z kaszą jaglaną pochodzi od pań ze Stowarzyszenia „Bieliny - Wieś nad Sanem”.


Gołąbki z kaszą jaglaną i warzywami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą jaglaną i warzywami – kuchnia podkarpacka

Składniki:

  • 1 główka kapusty włoskiej
  • 500 g kaszy jaglanej
  • 500 g pieczarek
  • 1 średni por
  • 2 marchewki
  • 1 pietruszka
  • 1/2 małego selera
  • sól, pieprz
  • olej

Do dużego garnka (tak dużego, aby zmieściła się główka kapusty) wlewamy wodę, dodajemy łyżkę soli i zagotowujemy. Z kapusty wycinamy głąb i odcinamy pojedyncze liście. Wrzucamy je do wrzątku i gotujemy kilka minut. Gdy są miękkie, ale nie rozgotowane, wyjmujemy. Ścinamy zgrubienia na głównym nerwie każdego liścia.

Zagotowujemy 1 litr wody na kaszę. Kaszę wsypać na duże sito o drobnych oczkach i płuczemy w zimnej wodzie, a następnie przelewamy wrzątkiem, aby nie była gorzka. Do gotującej się wody dodajemy 1/2 łyżki soli i 1 łyżkę oleju. Wrzucamy kaszę i mieszamy, żeby nie przywarła do dna. Przykrywamy. Kaszę gotujemy około 18 minut. Po tym czasie wyłączamy gaz, a kaszę zostawiamy pod przykryciem na 5 minut. Potem ściągamy pokrywę, by odparował nadmiar wody.

Przygotowujemy warzywa. Por kroimy w półksiężyce, pieczarki w plastry, a pozostałe warzywa obieramy i ścieramy na tarce o grubych oczkach. Na patelnię wlewamy 3-4 łyżki oleju, wrzucamy wszystkie warzywa poza pieczarkami i chwilę razem smażymy. Pieczarki osobno podsmażamy na 3-4 łyżkach oleju.

Kaszę, pieczarki i warzywa odstawiamy, żeby wystygły, po czym mieszamy je z sobą. Farsz przyprawiamy solą i pieprzem. Zawijamy gołąbki i układamy je w naczyniu żaroodpornym wyłożonymi liśćmi kapusty. Wierzch również przykrywamy liśćmi. Podlewamy 2 szklankami posolonej wody lub bulionu. Pieczemy w piekarniku nagrzanym do 200 stopni C około 20 minut. Zostawiamy w wyłączonym, ale gorącym piekarniku na kolejne 20 minut. Podajemy z sosem grzybowym.


Gołąbki z kaszą jaglaną i warzywami – kuchnia podkarpacka
Gołąbki z kaszą jaglaną i warzywami – kuchnia podkarpacka


Więcej przepisów na gołąbki z naszego regionu znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

sobota, 8 lutego 2020

Gołąbki z tartych ziemniaków z boczkiem – kuchnia podkarpacka

Trzeci Talerz - podkarpacki blog kulinarny
Gołąbki z tartych ziemniaków z boczkiem - kuchnia podkarpacka


Kto nie próbował gołąbków z tartymi ziemniakami, temu danie to może wydawać się wymyślne, a połączenie smaków podejrzane. Nie ma się jednak przed czym wzbraniać, ponieważ nie jest to żaden kulinarny eksperyment, a stare, dobrze znane na Podkarpaciu danie, które przyrządza się tu od pokoleń. Ziemniaki bywają doprawione czosnkiem i cebulą albo wzbogacone boczkiem. Gołąbki z tartymi ziemniakami zawija się w białą kapustę albo w kapustę włoską. A w każdej możliwej odmianie gołąbki te najlepiej smakują z sosem grzybowym.
Zapraszam serdecznie na gołąbki z tartych ziemniaków z boczkiem, jakie przygotowuje się w okolicach Lubaczowa. Przepisem na to smaczne danie podzieliły się panie z Koła Gospodyń Wiejskich z Krowicy Lasowej. Został on opublikowany w zbiorze regionalnych przepisów kulinarnych „Dziedzictwo kulturowe sztuki ludowej i kulinarnej Ziemi Lubaczowskiej”.

Gołąbki z tartych ziemniaków z boczkiem - kuchnia podkarpacka
Gołąbki z tartych ziemniaków z boczkiem - kuchnia podkarpacka

Składniki:
  • 1 główka kapusty włoskiej
  • 2 kg ziemniaków
  • 200 g boczku
  • 2 cebule
  • sól i pieprz

Do podania: sos grzybowy

Gołąbki z tartych ziemniaków z boczkiem - kuchnia podkarpacka
Gołąbki z tartych ziemniaków z boczkiem - kuchnia podkarpacka

Kapustę parzymy w gotującej się wodzie, zdejmując kolejne liście.
Boczek kroimy w kosteczkę i smażymy, dodając pod koniec smażenia posiekaną cebulę.
Ziemniaki obieramy i ścieramy na tarce o drobnych oczkach. Odsączamy z nich wodę zachowując krochmal, który dodajemy do ziemniaków. Całość przekładamy na dużą patelnię i podsmażamy przez 5 minut razem z boczkiem i cebulą. Dzięki zaparzeniu surowych ziemniaków zachowają one swój kolor i nie ściemnieją. Farsz ziemniaczany doprawiamy od serca solą i pieprzem.
Na każdy kolejny liść kapusty nakładamy dużą łyżkę farszu i rozsmarowujemy go przez środek. Boki liści zawijamy do środka i składamy pakiecik. Dno garnka wykładamy liśćmi kapusty, układamy na nich gołąbki i podlewamy je niewielką ilością wody. Na wierzchu również układamy liście kapusty, a garnek przykrywamy pokrywką. Pieczemy w piekarniku nagrzanym do 180 stopni C (grzałka góra-dół) przez 90 minut. Podajemy z sosem. Gołąbki doskonale smakują równie odsmażone na patelni.


Zapraszam również na


a jeszcze więcej regionalnych przepisów na gołąbki znajdziecie w zakładce