Bigos z Zalesia – kuchnia podkarpacka

Bigos z Zalesia – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Zalesie, gmina Zarzecze, powiat Przeworski

Bigos to danie, które tylko z pozoru smakuje i wygląda zawsze tak samo. W rzeczywistości smak bigosu może znacznie się różnić zależnie od dodanych składników. Już sama kapusta potrafi nadać ton całemu daniu - bo czy bigos należy gotować tylko na kapuście kiszonej, czy dodajemy również kapustę słodką? A przecier pomidorowy w kapuście to składnik obowiązkowy, czy wręcz zakazany? Mięso surowe, obsmażone specjalnie do tego dania, czy może wyłącznie kiełbasa i boczek są tymi właściwymi składnikami? Oczywiście nie ma jednej dobrej odpowiedzi na te pytania, bo bigos gotuje się według własnych upodobań, a zazwyczaj też zgodnie z przyzwyczajeniami wyniesionym z rodzinnego domu. Wydaje się, że wspólnymi elementami dla wszystkich naszych bigosów jest kiszona kapusta, suszone grzyby, mięso lub wędliny, cebula, no i oczywiście charakterystyczne przyprawy: liść laurowy, ziele angielskie, majeranek, sól oraz pieprz. Pozostałe dodatki mogą się różnić, ale szczerze powiedziawszy nie zauważyłam jakiejś prawidłowości, która świadczyłaby o tym, że na północy Podkarpacia gotuje się bigos inaczej, niż na południu, lub na wschodzie inaczej, niż na zachodzie. To raczej rzecz smaku i upodobań, niż położenia geograficznego.

Dzisiaj proponuję Wam przepis na bigos, który zawiera szczególny składnik, który bardzo lubię, a mianowicie suszone śliwki, które można zastąpić powidłami śliwkowymi. Nie wszyscy cenią ten dodatkowy smak w bigosie, ale ma on wielu zwolenników. Poza przecierem pomidorowym bigos z Zalesia ma jeszcze jeden składniki, który bywa kwestionowany – zasmażkę z mąki pszennej. Sądzę, że w przypadku tego dania zasmażka nie tyle ma je zagęścić, co nadać kolor i ten specyficzny „podpalony” posmak, co może być warte zachodu. Jeśli więc najdzie Was ochota na nowe składniki w Waszym bigosie, może zainspiruje Was przepis Koła Gospodyń Wiejskich z Zalesia, który umieszczono w ciekawej publikacji pt. „Tradycyjne wesele regionu przeworskiego”.

Bigos z Zalesia – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 kg kiszonej kapusty
• 500 g boczku wędzonego
• 500 g kiełbasy wiejskiej
• 50 g grzybów suszonych
• 1 cebula
• 2 łyżki powidła śliwkowego lub kilka suszonych śliwek
• 3 łyżki koncentratu pomidorowego
• 2 łyżki oleju
• 2 łyżki mąki pszennej
• 2 łyżki masła
• 3 szklanki wody
• liść laurowy
• ziele angielskie
• majeranek
• sól
• pieprz

Grzyby namaczamy dzień wcześniej. Boczek i kiełbasę kroimy w kostkę. Cebulę kroimy w drobną kostkę i szklimy na oleju w dużym garnku. Dodajemy boczek z kiełbasą i obsmażamy. Do garnka z kiełbasą wlewamy 3 szklanki wody, dodajemy odciśniętą, pokrojoną kapustę kiszoną, grzyby, powidła śliwkowe lub śliwki, liść laurowy, ziele angielskie, majeranek, sól i pieprz. Gotujemy do miękkości kapusty. Pod koniec gotowania dodajemy koncentrat pomidorowy. Mąkę podsmażamy na suchej patelni, a gdy zacznie brązowieć, dodajemy łyżkę masła i mieszamy, aż się rozpuści. Do mąki dodajemy kilka łyżek gotującej się kapusty, mieszamy i całość przekładamy do garnka z bigosem. Zagotowujemy i ewentualnie doprawiamy solą i pieprzem.

 

Więcej regionalnych przepisów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Grodzisko Dolne, Gmina Grodzisko Dolne, powiat leżajski

Choć Święto Zmarłych nie wiąże się bezpośrednio z żadną tradycją kulinarną w taki sposób, jak Boże Narodzenie czy Wielkanoc, to na Podkarpaciu od wielu pokoleń przygotowuje się w tym dniu jedno z dwóch dań. Pierwszym z nich są gołąbki, które współcześnie przyrządza się głównie z ryżu i mięsa, ale nasze babcie i prababcie farsz do gołąbków robiły zwykle z kaszy z różnymi dodatkami, na przykład w Puszczy Sandomierskiej były to przede wszystkim suszone grzyby i cebula. Nieco mniej popularne było i nadal jest gotowanie na Święto Zmarłych bigosu. Oba te dania łączą wspólne cechy – można je przygotować wcześniej, długo pozostają ciepłe i można nimi nakarmić wiele osób. To właśnie te praktyczne względy sprawiły, że w naszym regionie w tym szczególnym dniu przygotowuje się gołąbki lub bigos. Kiedy zmarznięci domownicy wracają z corocznej wizyty na cmentarzu, wspomniane dania łatwo odgrzać i szybko podać na stół.

W wielu zakątkach naszego regionu kultywuje się lokalne tradycje i przyrządza dania według dawnych receptur. Dzisiaj zapraszam na gołąbki według przepisu KGW z Grodziska Dolnego, które z całą pewnością nie są współczesnym daniem, a jego korzeni należy szukać w różnorodności zamieszkującej region ludności. Farsz do gołąbków jest bardzo prosty, żeby nie powiedzieć biedny, ponieważ składa się jedynie z kaszy gryczanej, ziemniaków i cebuli. Jednak, jak wiadomo, w prostocie siła. Danie to dobrze doprawione solą oraz pieprzem i podane z sosem z suszonych grzybów na pewno przypadnie do gustu wielbicielom kaszy gryczanej oraz tym, którzy lubią poznawać nowe odsłony tego popularnego dania. Ja osobiście uważam gołąbki za symbol Podkarpacia, dlatego z przyjemnością przedstawiam Wam kolejną ich podkarpacką wersję.

Przepis pochodzi z publikacji „Śladami tradycji i smaku. Gmina Łańcut i okolice”.

Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 duża główka białej kapusty
• 3 szklanki kaszy gryczanej
• 6 szklanek wody
• 8-9 ziemniaków
• 7 cebul
• 200 g masła
• sól
• pieprz

Sos:

• 250 g suszonych grzybów
• 2 cebule
• 1 szklanka kwaśnej śmietany
• 2 łyżki mąki pszennej
• 1 łyżeczka masła

Z kapusty wykrawamy głąb, po czym wkładamy kapustę do dużego garnka z wrzącą wodą i obgotowujemy. Wierzchnie liście, uszkodzone lub zbyt twarde, odkładamy na bok. Po 10-15 minutach zaczynamy kolejno odkrawać liście z kapusty. Z każdego liścia ścinamy zgrubiały nerw.

Kaszę gryczaną płuczemy i wsypujemy do gotującej się posolonej wody (6 szklanek). Gotujemy do miękkości i odstawiamy. Cebulę kroimy w drobną kostkę i smażymy na maśle (100 g). Ziemniaki obieramy, myjemy i ścieramy na drobnej tarce. Odciskamy płyn z ziemniaków. Dodajemy gorącą cebulę, co zapobiegnie ciemnieniu ziemniaków. Dodajemy również kaszę i wszystko dobrze doprawiamy solą i pieprzem. Farsz dokładnie mieszamy.

Dno garnka do zapiekania wykładamy warstwą odłożonych uszkodzonych liści. Natomiast na każdy ładny liść nakładamy farsz, zawijamy do środka oba boki liścia, a następnie zwijamy gołąbek zaczynając od nasady liścia. Gołąbki układamy w garnku ciasno jeden obok drugiego. Dodajemy 100 g masła i 3 szklanki wody. Wierzch gołąbków przykrywamy pozostałymi wierzchnimi liśćmi lub karłowatymi liśćmi ze środka kapusty. Garnek przykrywamy. Gołąbki pieczemy w piekarniku nagrzanym do temperatury 180 stopni C przez około 1,5 godziny. Jeśli możemy zostawić garnek w ciepłym piekarniku, można go wyłączyć po godzinie - gołąbki „same dojdą” w cieple.

Suszone grzyby do sosu zalewamy wodą i odstawiamy na kilka godzin. Następnie grzyby wyciągamy z wody, kroimy w paski i z powrotem wkładamy do wody. Gotujemy do miękkości. Sos doprawiamy solą i pieprzem, dodajemy masło. Na koniec śmietanę mieszamy z mąką, zaprawiamy gorącym sosem i łączymy całość. Zagotowujemy. Gołąbki podjemy polane gorącym sosem.

Gołąbki z kaszą gryczaną i ziemniakami – kuchnia podkarpacka

Więcej przepisów na podkarpackie gołąbki znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

Łemkowskie pierogi z ziemniakami i kapustą – kuchnia podkarpacka

Łemkowskie pierogi z ziemniakami i kapustą – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: gmina Zagórz, powiat sanocki

Kultura łemkowska pozostawiła swój ślad w wielu południowych zakątkach Polski, w tym w Bieszczadach i w Beskidzie Niskim. Jednym z elementów tej kultury jest kuchnia łemkowska, w której dominowały dania na bazie ziemniaków, kapusty i roślin strączkowych, a także dania mączne. W okolicach Zagórza nadal gotuje się pierogi na łemkowską modłę, które można uznać za regionalny specjał. Farsz do tych pierogów to połączenie farszu jak na pierogi ruskie – czyli ziemniaków z białym serem i usmażoną cebulką, z ugotowaną kapustą kiszoną wysmażoną z boczkiem. Ziemniaki z serem sprawiają, że farsz jest spójny i treściwy, natomiast kiszona kapusta nadaje daniu smak. Boczek w farszu to kropka nad „i”, choć w przeszłości dodawano go zapewne jedynie od święta. Pierogi łemkowskie można okrasić cebulką usmażoną na maśle lub skwarkami z boczku, jednak w okolicach Zagórza podaje się je z maczajką. Jest to specyficzny rodzaj sosu, który konsystencję przypomina budyń. Do tematu maczajki będę zresztą chciała wrócić w innym poście, bo to również spora regionalna ciekawostka.

Dziękuję Pani Basi, która podzieliła się ze mną przepisem na danie ze swoich rodzinnych stron :)

Łemkowskie pierogi z ziemniakami i kapustą – kuchnia podkarpacka

Składniki na około 60 sztuk:

Ciasto:

• 500 g mąki pszennej
• 2 łyżki oleju
• 1/2 łyżeczki soli
• 1 szklanka ciepłej wody

Farsz:

• 4 duże ziemniaki
• 200 g półtłustego białego sera (twarogu)
• 1 mała cebula
• 1 łyżka  masła
• sól i pieprz
• 400 g kiszonej kapusty
• 200 g boczku
• 3 ząbki czosnku
• ziele angielskie
• 1 liść laurowy

Dodatkowo:

• Cebula i masło lub boczek do okraszenia albo tradycyjna maczajka

Przygotowujemy farsz – osobno przygotowujemy farsz jak na pierogi ruskie, osobo kapuściany i na koniec je łączymy.

Ziemniaki obieramy, myjemy i gotujemy w posolonej wodzie. Biały ser przeciskamy przez praskę lub rozdrabniamy widelcem. Cebulę drobniutko siekamy i dusimy ją z odrobiną soli na maśle. Cebula ma być miękka, ale nie zrumieniona. Ugotowane, odcedzone ziemniaki tłuczemy. Pod koniec dodajemy cebulkę z masłem i biały ser. Doprawiamy solą i pieprzem. Dobrze mieszamy.

Kapustę odciskamy z soku, zalewamy wodą, solimy i gotujemy do miękkości z liściem laurowym i zielem angielskim. Miękką kapustę dobrze odciskamy i kroimy drobniej. Boczek kroimy w małą kostkę, wytapiamy go na patelni i dodajemy do niego kapustę i przeciśnięty przez praskę czosnek. Smażymy ją z boczkiem aż dobrze odparuje. Doprawiamy solą i pieprzem. Łączymy farsz ziemniaczany z kapuścianym i dokładnie mieszamy.

Przygotowujemy ciasto. Mąkę przesiewamy, dodajemy do niej sól, olej i wodę. Wyrabiamy ciasto. Stolnicę podsypujemy lekko mąką, rozwałkowujemy ciasto na grubość około 3 mm i wycinamy kółka o średnicy około 5 cm. Na każde kółko nakładamy dużą łyżeczkę farszu i sklejamy brzegi.

W dużym garnku zagotowujemy wodę i solimy ją. Zmniejszamy lekko ogień, mieszamy wodę drewnianą łyżką i wrzucamy do niej około 10-12 pierogów. Od czasu do czasu mieszamy lekko drewnianą łyżką, by pierogi nie przywarły do dna. Kiedy wypłyną na wierzch, gotujemy je jeszcze przez około 3 minuty. Pierogi wyciągamy łyżką cedzakową. Gotowe porcje okraszamy cebulką podsmażoną na maśle, boczkiem lub podajemy z maczajką.

Łemkowskie pierogi z ziemniakami i kapustą – kuchnia podkarpacka

Przepisy na wiele rodzajów podkarpackich pierogów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

Gołąbki z kaszą jaglaną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z kaszą jaglaną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Harasiuki, gmina Harasiuki, powiat niżański

W naszym regionie gołąbki to danie, które najczęściej podaje się w dniu Wszystkich Świętych. Ale nie wszędzie farsz do gołąbków jest taki sam. Robimy je nie tylko z ryżem i z mięsem, ale też z ziemniakami, albo różnymi kaszami. Z reguły jest to kasza jęczmienna albo gryczana, ale na północy Podkarpacia, na wschód od Sanu często robi się gołąbki z kaszą jaglaną. Tak jest między innymi w Harasiukach, gdzie kasza jaglana w gołąbkach wzbogacana jest mięsem, suszonymi grzybami i kapustą kiszoną. A że lasy w tamtym regionie znane są z obfitości w grzyby, do gołąbków podaje się oczywiście sos grzybowy.

Przepis na gołąbki z kaszą jaglaną i mięsem pochodzi z publikacji „Turystyczny szlak dobrego smaku”.

Gołąbki z kaszą jaglaną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 główka kapusty włoskiej
• 500 g kaszy jaglanej
• 400 g mielonego mięsa (wieprzowego, wołowego lub indyka)
• 200 g kiszonej kapusty
• garść suszonych grzybów
• pieprz
• sól
• 1 łyżka masła
•  

Grzyby moczymy dzień wcześniej i na drugi dzień gotujemy w osolonej wodzie. Odcedzamy i kroimy w paseczki, a wywar zostawiamy.

Zagotowujemy 1 l wody, a następnie dodajemy wypłukaną na sicie kaszę jaglaną, pokrojone w paski grzyby, odrobinę pieprzu, soli oraz łyżkę masła. Całość gotujemy 10 minut, przykrywamy i odstawiamy do zaparowania. Do kaszy dodajmy surowe mięso oraz pokrojoną kiszoną kapustę. Doprawiamy solą i pieprzem, a na koniec dokładnie mieszamy.

Kapustę obgotowujemy krótko w posolonej wodzi i stopniowo odcinamy liście. Ścinamy z nich gruby środkowy nerw. Na liście kapusty nakładamy farsz i zawijamy – najpierw boki, a później od nasady liścia, po czubek. Gołąbki układamy w naczyniu do zapiekania wyłożonym liśćmi kapusty. Wierzch również przykrywamy liśćmi kapusty. Do garnka wlewamy szklankę wody, można też dodać wywar z grzybów. Pieczemy pod przykryciem w 200 stopniach C przez około godzinę. Podajemy z sosem grzybowym.

Gołąbki z kaszą jaglaną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Więcej przepisów na podkarpackie gołąbki znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Glinik Średni, gmina Frysztak, powiat strzyżowski 

Moim zdaniem różnorodność podkarpackich gołąbków jest tak duża, a ich smak bywa tak wyjątkowy, że to właśnie gołąbki powinny być symbolem naszego regionu. Zachęcam do kultywowania starych tradycji kulinarnych i zapoznawania się z tymi, które odchodzą powoli w cień. Nie wszystkie przepisy naszych babek są wyszukane, nie wszystkie przyciągają uwagę bogactwem składników, dlatego często uważamy je za zbyt zwyczajne, zbyt proste, by o nich pamiętać i mówić. Ale w prostocie siła, dlatego dzisiaj zapraszam Was na najprostsze gołąbki z kaszą i mięsem. Mało składników, mało przypraw, ale za to dużo tradycyjnego smaku i nutka nostalgii, kiedy pomyślimy o naszych babkach, które przygotowywały podobne potrawy.

Zanim ryż stał się najpopularniejszym składnikiem farszu do gołąbków, w naszym regionie rolę tę pełniła kasza. Zazwyczaj była to kasza jęczmienna, ale przygotowywano też gołąbki z kaszą gryczaną, a nawet jaglaną – co kto miał i co kto lubił. Ponieważ biała kapusta dobrze się przechowuje, to głównie jej liście służyły do zawijania gołąbków. Jednak w sezonie chętnie do tego celu wykorzystywano też kapustę włoską – łatwiejszą w obróbce i delikatniejszą w smaku. I takie właśnie gołąbki według przepisu Koła Gospodyń Wiejskich w Gliniku Średnim dzisiaj Wam proponuję. Choć tym razem kapustę włoską musiałam zastąpić białą, podaję oryginalny przepis, w którym temperatura pieczenia jest nieco niższa niż przy kapuście białej. Sam farsz do gołąbków jest bardzo prosty – kasza jęczmienna, zmielone mięso wieprzowe i cebula. Gołąbki doprawiamy do smaku solą i pieprzem.

Przepis pochodzi z publikacji „Czarnorzecko-Strzyżowska kraina smaków. Tradycyjne przepisy kulinarne Kół Gospodyń Wiejskich z terenu działania Stowarzyszenia Czarnorzecko-Strzyżowska Lokalna Grupa Działania”.

Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 duża główka kapusty włoskiej
• 400 g kaszy jęczmiennej
• 500 g karkówki zmielonej
• 1 cebula
• sól
• pieprz
• olej
• 500 ml bulionu

Kaszę gotujemy do miękkości w posolonej wodzie i studzimy. Z kapusty wycinamy głąb i obgotowujemy ją w gorącej wodzie oddzielając stopniowo liście. Z każdego liścia ścinamy gruby nerw. Cebulę obieramy, kroimy w drobn kostkę i szklimy na odrobinie oleju. Do kaszy dodajemy surowe zmielone mięso i podsmażoną cebulę. Doprawiamy solą i pieprzem.

Dno naczynia wykładamy małymi liśćmi ze środka kapusty. Na duże liście nakładamy farsz i zwijamy gołąbki. Układamy je w garnku i przykrywamy dwoma, trzema największymi liśćmi z wierzchu kapusty (zwykle są uszkodzone, za duże i zbyt twarde do zawijania). Gołąbki podlewamy bulionem i przykrywamy garnek. Pieczemy w piekarniku nagrzanym do 130 stopni C przez 2 godziny. Podajemy z sosem grzybowym.

Gołąbki z kaszą jęczmienną i mięsem – kuchnia podkarpacka

Więcej przepisów na podkarpackie gołąbki znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam serdecznie :)

 

Bigos z kapusty słodkiej i kiszonej – kuchnia podkarpacka

Bigos z kapusty słodkiej i kiszonej – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Sporne, gmina Korczyna, powiat krośnieński

Zapytałam Was kiedyś na Facebooku, jaki bigos jada się u Was w domu – z kapusty kiszonej czy mieszanej, z przecierem pomidorowym czy bez. Byłam ciekawa, czy nasz region jest pod tym względem jednomyślny. Odpowiedzi było wiele, a wniosek jest taki, że na Podkarpaciu gotuje się różne rodzaje bigosu, a każdy z nas uważa ten swój za tradycyjny :) Ponieważ sama gotuję bigos z kapusty kiszonej, do którego nie dodaję przecieru, ale za to dodaję suszone grzyby i śliwki, postanowiłam ugotować wersję odmienną – bigos z kapusty białej i kiszonej z przecierem pomidorowym. Skorzystałam z przepisu Pani Marii Wojnar z KGW Sporne, który pochodzi z publikacji „Smaki regionalne LGD. Tradycyjne przepisy kulinarne KGW z gminy Korczyna”. To dla mnie miła odmiana i nieco inny smak, niż ten, do którego przywykłam, jednak bigos był smaczny i wart próby. Zapraszam Was serdecznie do wypróbowania tej wersji :)

Bigos z kapusty słodkiej i kiszonej – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 500 g kapusty słodkiej (białej)
• 500 g kapusty kiszonej
• 500 g mięsa wieprzowego
• 50 g boczku wędzonego
• 150 g kiełbasy
• 50 g cebuli
• 50 g przecieru pomidorowego
• 2 łyżki mąki pszennej
• liść bobkowy (laurowy)
• ziele angielskie
• sól
• pieprz

Kapustę kiszoną przepłukujemy, odciskamy i kroimy drobniej. W garnku zagotowujemy litr wody i wkładamy do niego kapustę kiszoną. Gotujemy ją około 20 minut. W tym czasie szatkujemy białą kapustę i wkładamy ją do osobnego garnka z zagotowanym litrem wody. Po 15 minutach białą kapustę odcedzamy.

Mięso wieprzowe kroimy w kostkę, solimy i obsmażamy na tłuszczu na rumiano. Kapustę białą i mięso wkładamy do gotującej się kapusty kiszonej. Gotujemy razem około 30 minut, dodając liść bobkowy i kilka ziaren ziela angielskiego. Boczek kroimy w kostkę i na suchej patelni wytapiamy go lekko. Boczek przekładamy do gotującej się kapusty, a na pozostałym tłuszczu smażymy cebulę pokrojoną w kostkę, którą na koniec przesypujemy mąką i podsmażamy. Kiedy mięso w bigosie będzie miękkie, dodajemy cebulę z zasmażką. Kiełbasę kroimy w grubą kostkę (kiełbasę można obrać ze skórki), po czym dodajemy ją do bigosu. Dodajemy również przecier pomidorowy. Bigos zagotowujemy i doprawiamy do smaku solą oraz pieprzem.

Bigos z kapusty słodkiej i kiszonej – kuchnia podkarpacka

Więcej podkarpackich przepisów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

Kapusta z grzybami i grochem – kuchnia podkarpacka

Kapusta z grzybami  i grochem – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Stubno, gmina Stubno, powiat przemyski

Wszystkim, którzy mają dylemat, czy na Wigilię ugotować kapustę z grochem, czy z grzybami, oświadczam – jest rozwiązanie! Trzeba ugotować kapustę z grochem i grzybami! ;) Smaki tego wigilijnego dania są proste i znajome, więc powinno pogodzić wielbicieli kapusty z grochem z wielbicielami kapusty z grzybami. Kropką nad „i” jest tu czosnek, który wzbogaca smak kapusty. Jeśli więc nie wiecie, jaką kapustę ugotować, to może tym razem będzie to kapusta z grzybami i grochem ze Stubna? :)

Przepis pochodzi z „Wielkiej księgi tradycji kulinarnych województwa podkarpackiego” wydanej przez Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju i Promocji Podkarpacia „Pro Carpathia”.

Kapusta z grzybami  i grochem – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1,5 kg kapusty kiszonej
• 200 g łuskanego grochu
• 40 g suszonych grzybów
• 1 duża cebula
• 3 ząbki czosnku
• 1 liść laurowy
• 3 ziarna ziela angielskiego
• 1 łyżeczka kminku
• 1 łyżka masła do grochu
• 2 łyżki oleju (lub masła) do smażenia cebuli
• 2 łyżki mąki pszennej

Dzień wcześniej zalewamy wodą suszone grzyby. W osobnym naczyniu zalewamy wodą groch.

Następnego dnia gotujemy grzyby. Kiedy są miękkie odcedzamy je i kroimy jeśli są duże. Część wywaru można użyć do gotowania kapusty. Osobno gotujemy groch, dodając do niego sól, a po odcedzeniu łyżkę masła.

Kapustę odciskamy, kroimy i zalewamy wodą. Zagotowujemy i odcedzamy. Następnie zalewamy ją wrzątkiem (można dolać wywar z grzybów), dodajemy liść laurowy, ziele angielskie oraz kminek i gotujemy do miękkości (30-50 minut, w zależności od rodzaju kapusty). Do gotującej się kapusty dodajemy posiekany czosnek, grzyby i groch.

Cebulę kroimy w kostkę, podsmażamy i pod koniec posypujemy mąką pszenną. Chwilę razem smażymy i dodajemy do kapusty. Danie doprawiamy solą, pieprzem i dusimy na wolnym ogniu jeszcze 15 minut.

Więcej podkarpackich wigilijnych dań znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam serdecznie :)

Kapusta wigilijna po pysznicku – kuchnia podkarpacka

Kapusta wigilijna po pysznicku – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Pysznica, gmina Pysznica, powiat stalowowolski

W naszym regionie przygotowując dania wigilijne zazwyczaj trzymano się tradycyjnej zasady, by były to dania postne. Oznaczało to, że nie podawano dań mięsny, okraszonych słoniną, a nawet masłem czy śmietaną. Jako zamiennik tłuszczu zwierzęcego stosowano oleje roślinne, głównie olej lniany lub olej konopny. Jednak współcześnie zasady te nie są aż tak restrykcyjne i postne potrawy to bardziej kwestia tradycji, niż obowiązku. Kapusta wigilijna po pysznicku to danie wywodzące się z okolic Stalowej Woli, w którym do kapusty kiszonej podczas gotowania dodaje się dużo masła oraz śmietanę. Kapusta, jak to w tych okolicach bywa, zagęszczona jest dodatkowo kaszą jaglaną, gotowaną tutaj w sposób specyficzny – wsypuje się ją na gotującą się kapustę, nie miesza, tylko przykrywa garnek pokrywką. Kasza ma się ugotować na kapuście, żeby w trakcie gotowania nie przywarła do dna. Do kapusty dodaje się również ugotowany łuskany groch, który dla wielu wielbicieli tego typu dań jest dodatkiem niezbędnym. Składniki użyte to przygotowania kapusty wigilijnej po pysznicku sprawiają, że kapusta ma bardziej kremową konsystencję i maślany smak, niż typowa postna kapusta.

Przepis Pani Agnieszki Smalisz i Pana Stanisława Smalisz pochodzi z publikacji „Powiat Stalowowolski od kuchnia”.

Kapusta wigilijna po pysznicku – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 kg kapusty kiszonej
• 300 g grochu łuskanego (okrągłego)
• 1 szklanka kaszy jaglanej (około 200 g)
• 2 cebule
• 100-150 g masła
• 600 ml śmietany 30%
• sól
• pieprz

Dzień przed przygotowaniem kapusty groch należy zalać wodą, a na drugi dzień ugotować go do miękkości.

Kapustę kiszoną odciskamy z kwasu, kroimy i wrzucamy do garnka z gotującą się wodą (około 3 szklanki wody). Jeśli kapusta jest zbyt kwaśna wodę odcedzamy i ponownie gotujemy kapustę w świeżej wodzie. Na połowie masła dusimy posiekaną cebulę, którą lekko solimy. Kiedy zmięknie dodajemy ją do kapusty razem z pozostałym masłem. Kiedy kapusta zmięknie na wierzch wsypujemy kaszę jaglaną, ale nie mieszamy. Przykrywamy garnek pokrywką i gotujemy, aż kasza zmięknie. Wówczas dodajemy ugotowany groch, mieszamy i na wolnym ogniu gotujemy kapustę przez około 2 godziny, mieszając od czasu do czasu. Na koniec dodajemy śmietanę i po kilku minutach wyłączamy gaz. Danie doprawiamy solą i pieprzem.

Kapusta wigilijna po pysznicku – kuchnia podkarpacka

Więcej wigilijnych specjałów z regionu znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

Kapusta turebska - kuchnia podkarpacka

Kapusta turebska – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Turbia, gmina Zaleszany, powiat stalowowolski

Zapraszam Was dzisiaj na kapustę turebską, regionalne danie z północy Podkarpacia. W tych okolicach kapustę kiszoną od pokoleń gotuje się z kaszą jaglaną, która zagęszcza potrawę i wzbogaca jej smak. Pozostałe składniki dania bywają różne, w zależności od zwyczajów w danej miejscowości. W Turbi do kapusty dodaje się białą fasolę i skwarki, które sprawiają, że kapusta jest syta. Jednak na Wigilię danie gotuje się zgodnie ze starą tradycją, czyli postnie – bez słoniny.

Przepis Pani Anny Nowak pochodzi z publikacji „Powiat Stalowowolski od kuchni”, wydanej przez Starostwo Powiatowe w Stalowej Woli.

Kapusta turebska – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 500 g kiszonej kapusty
• 500 g białej fasoli
• 500 g kaszy jaglanej
• 2 cebule
• sól
• pieprz
• 250 g słoniny (w wersji wigilijnej nie dodajemy słoniny)
• 3 łyżki oleju w wersji wigilijnej

Dzień wcześniej fasolę zalewamy wodą i odstawiamy na noc. Następnego dnia fasoli nie odcedzamy, tylko solimy i gotujemy do miękkości w wodzie, w której się moczyła. Kapustę kiszoną przelewamy zimną wodą, odciskamy, kroimy nieco drobniej i wkładamy do garna z posoloną wodą. Gotujemy około 30 minut. Kaszę jaglaną płuczemy i wsypujemy na wierzch gotującej się kapusty, ale nie mieszamy, żeby kasza nie opadła na dno i nie przywarła do dna. Garnek przykrywamy pokrywką. W tym czasie cebulę kroimy w kostkę. Jeśli przygotowujemy kapustę na Wigilię, cebulę podsmażamy na oleju. Jeśli to inna okazja, słoninę kroimy w kostkę, wytapiamy skwarki na wolnym ogniu, dodając pod koniec pokrojoną cebulę. Całość przekładamy do kapusty, dodajemy też ugotowaną, odcedzoną fasolę. Kapustę doprawiamy solą i pieprzem, mieszamy, ale już nie gotujemy.

 

Więcej regionalnych przepisów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

 

Kapuśniaczki krucho-drożdżowe – kuchnia podkarpacka

Kapuśniaczki krucho-drożdżowe – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Sporne, gmina Korczyna, powiat krośnieński

Kapuśniaczki to jeden z tych tradycyjnych wypieków, które są równie popularne, co różnorodne. Z pozoru sprawa jest prosta – kapuśniaczki to małe bułeczki w cienkim cieście, wypełnione nadzieniem z kapusty kiszonej. Jeśli jednak przyjrzymy się różnym przepisom, okazuje się, że różnice są spore. Choćby sama kapusta. Ugotowana, a później podsmażona kapusta przygotowywana jest na różne sposoby. W niektórych okolicach jest to kapusta z grzybami, a w innych kapusta z boczkiem albo kiełbasą. Dla jednych farsz z kapusty musi być kwaśny i doprawiony kminkiem. Są jednak i takie tradycje, gdzie kapustę odciska się dokładnie z soku i długo gotuje, żeby potem doprawić ją solą, pieprzem i odrobiną cukru. Podobnie jest z ciastem. Dla jednych kapuśniaczki to bułeczki z delikatnego, lekko słodkiego drożdżowego ciasta, a w innych regionach farsz z kapusty zawija się w ciasto krucho-drożdżowe przyozdobione kminkiem. Różne są też sposoby formowania kapuśniaczków. Mogą to być małe, okrągłe, szczelnie zamknięte bułeczki. Jednak w niektórych regionach formuje się jeden wałek z ciasta z nadzieniem, który rozcina się na małe kapuśniaczki, dzięki czemu farsz jest widoczny z obu stron kapuśniaczka. Bywają też kapuśniaczki o kształcie owalnym i takie właśnie dzisiaj Wam proponuję. Zgodnie z przepisem Pani Zofii Magdziak z Koła Gospodyń Wiejskich w Spornem farsz z kiszonej kapusty z grzybami zawija się w ciasto krucho-drożdżowe. Dzięki temu kapuśniaczki zachowują smak ciasta drożdżowego i mogą być przechowywane kilka dni. Sam farsz warto dobrze doprawić, żeby ciasto nie zdominowało smaku kapusty.

Przepis pochodzi z publikacji „Smaki regionalne LGD. Tradycyjne przepisy kulinarne KGW z gminy Korczyna”.

Kapuśniaczki krucho-drożdżowe – kuchnia podkarpacka

Składniki:

Ciasto:

• 500 g mąki pszennej
• 35 g drożdży
• 125 g margaryny
• 1/2 szklanki gęstej śmietany
• 1/4 szklanki mleka
• 1/2 łyżki soli
• 1/2 łyżki cukru
• 2 jajka
• 1 żółtko
• 1 białko
• kminek

Farsz:

• 750 g ugotowanej kiszonej kapusty
• garść grzybków suszonych
• 1 cebula
• 1 łyżka tłuszczu (np. masła)
• pieprz

Dzień wcześniej grzyby zalewamy wodą i odstawiamy na noc. Na drugi dzień gotujemy je do miękkości, a następnie odcedzamy i drobno kroimy.

Kapustę lekko odciskamy z kwasu i wkładamy do garnka z gotującą się posoloną wodą. Gotujemy około 30 minut, aż kapusta zmięknie, a następnie odcedzamy ją, dokładnie odciskamy i drobno kroimy. Cebulę kroimy w kostkę i szklimy na maśle, po czym dodajemy grzyby i chwilę razem smażymy. Na koniec na patelnię dodajemy kapustę, która podczas smażenia musi lekko odparować z nadmiaru soków. Doprawiamy do smaku solą i pieprzem.

Przygotowujemy ciasto. Drożdże rozcieramy z cukrem, aż zamienią się w płyn. Dodajemy mąkę, startą na tarce margarynę, śmietanę, mleko, sól oraz jajka i żółtko, Wyrabiamy gładkie ciasto.

Ciasto rozwałkowujemy i kroimy na kwadraty o boku około 8-10 cm. Brzegi kwadratów smarujemy roztrzepanym białkiem. Wzdłuż jednego z boków nakładamy farsz, zwijamy ciasto w rulon, ściskamy końce i podwijamy je pod spód. Wierzch smarujemy białkiem i posypujemy kminkiem. Pieczemy w piekarniku w temperaturze 180-200 stopni C przez około 20 minut.

Kapuśniaczki krucho-drożdżowe – kuchnia podkarpacka

Więcej przepisów z naszego regionu znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

Bigos ze śliwką – kuchnia podkarpacka

Bigos ze śliwką – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Kombornia, gmina Korczyna, powiat krośnieński

Bigos to tradycyjna polska potrawa, ale czy istnieje jeden uniwersalny przepis jak go przyrządzić? W żadnym razie! Wszystko zależy od indywidualnych przyzwyczajeń i upodobań. Jedni gotują bigos na kapuście kiszonej, inni dodają również białą kapustę. W jednych domach w bigosie musi być kiełbasa, a w innych koniecznie różne mięsa. Dla jednych niezbędnym dodatkiem jest przecier pomidorowy, dla innych pomidory, a pozostali w ogóle nie dodają tych składników. A jak jest na Podkarpaciu? Zapytałam Was o to niedawno na Facebooku. Mam wrażenie, że jest podobnie, jak w całej Polsce, czyli różnorodnie :) Może jedynie wyróżnia się fakt mieszania kapusty kiszonej i białej, choć oczywiście nie w każdym domu (na przykład w moim nie :)). A więc część z nas dodaje do kapusty różne mięsa, inni trzymają się kiełbasy i boczku. Niektórzy lubią bigos z przecierem pomidorowym, inni nie uznają tego zwyczaju. Do bigosu bez przecieru często dodajemy suszone, a nawet wędzone śliwki. Wrzucamy też suszone grzybki. Z ciekawszych dodatków zwróciły moją uwagę: miód, powidła śliwkowe i kwaśne jabłka, cząber, a nawet wino – oczywiście nie wszystko na raz :). Niektórzy wspominali rodzinny dom, w którym bigos pieczono w piecu chlebowym, a nie gotowano. Wszystko to są takie nasze lokalne smaczki, ciekawostki. Dziękuję, że podzieliliście się nimi ze mną.

Prezentowany dzisiaj przepis pochodzi z publikacji „Smaki regionalne LGD. Tradycyjne przepisy kulinarne KGW z gminy Korczyna”. Jego autorką jest Pani Danuta Inglot z Koła Gospodyń Wiejskich w Komborni. Dla jednych będzie to przepis na klasyczny bigos z kapusty mieszanej, ze śliwką i grzybami. Dla innych będzie nieco odbiegał od ich własnego, tradycyjnego przepisu. Niemniej bigos smakuje doskonale i nie mogło takiego przepisu zabraknąć na moim blogu :)

Bigos ze śliwką – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 700 g kapusty kiszonej
• 700 g białej (surowej) kapusty
• 200 g wędzonego boczku
• 200 g kiełbasy
• 4 cebule
• 20 g suszonych grzybów
• 100 g śliwek suszonych
• sól, pieprz, łyżka kminku, liść laurowy

Kapustę kiszoną odciskamy, kroimy i zalewamy wrzątkiem. Dodajemy liść laurowy i gotujemy do miękkości. Surową kapustę szatkujemy, zalewamy wrzątkiem i gotujemy razem z grzybami, śliwkami i kminkiem. Boczek i kiełbasę kroimy, smażymy na patelni, po czym dodajemy pokrojoną w kostkę cebulę i smażymy do momentu, aż cebula się zeszkli. W dużym garnku mieszamy obie kapusty. Dodajemy cebulę z kiełbasą i boczkiem. Doprawiamy do smaku solą i pieprzem.

Bigos ze śliwką – kuchnia podkarpacka

Więcej podkarpackich przepisów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

 

 

 

Kapusta z jabłkami – kuchnia podkarpacka

Kapusta z jabłkami – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Wola Dalsza, gmina Białobrzegi, powiat łańcucki

W podkarpackich domach duszoną młodą kapustę przyrządza się na wiele sposobów. Niektórzy do podduszonej kapusty dodają odrobinę śmietany, dzięki czemu nabiera ona łagodnego, maślanego smaku. Inni przyrządzają ją z przecierem pomidorowym, który dodaje kapuście jednocześnie odrobinę słodyczy i cierpkości. Ale dodatek jabłek to prawdziwa rzadkość. A tak właśnie gotuje się młodą kapustę w Woli Dalszej. Jabłka w tym daniu wpływają nie tylko na smak, ale również na konsystencję kapusty, stając się jej naturalnym zagęstnikiem. Panie z Koła Gospodyń Wiejskich do przygotowania tego dania najbardziej polecają papierówki.

Przepis pochodzi z publikacji „Śladami tradycji i smaku. Gmina Łańcut i okolice”.

Kapusta z jabłkami – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 główka młodej kapusty
• 1 kg jabłek (najlepiej papierówki)
• 1 litr wywaru z warzyw
• 1 szklanka kwaśnej śmietany
• przyprawy: sól, pieprz, liść laurowy, kminek, świeży koperek

Kapustę drobno kroimy, solimy i odstawiamy na 30 minut, po czym odciskamy. Jabłka obieramy, kroimy na małe kawałki i rozgotowujemy w garnku z grubym dnem lub na suchej patelni. Wywar z warzyw zagotowujemy z liściem laurowym i kminkiem, po czym dodajemy odciśniętą kapustę. Gotujemy ją do miękkości, a następnie dodajemy rozgotowane jabłka. Po zagotowaniu dodajemy śmietanę, posiekany koperek i doprawiamy kapustę solą i pieprzem.

Podajemy na ciepło z młodymi ziemniakami.

 

 

Inne podkarpackie przepisy znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

Młoda kapusta na słodko - kuchnia podkarpacka

Młoda kapusta na słodko - kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Korczowiska, gmina Raniżów, powiat kolbuszowski 

Duszona kapusta nigdy tak nie smakuje, jak na wiosnę. Młode główki kapusty mają luźne, chrupiące liście, które szybko się gotują i są pełne smaku. W moich stronach kapustę taką gotuje się z przecierem pomidorowym i niewielką ilością cukru, dzięki czemu ma ona słodki posmak. Jednocześnie w daniu wyczuwalna jest podduszona cebula, która razem z pieprzem dodaje kapuście ostrości. Tak przygotowaną kapustę podajemy z młodymi ziemniakami i kotletami mielonymi.

Młoda kapusta na słodko - kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 młoda kapusta
• 1 cebula
• 3 łyżki masła
• 2 łyżki mąki pszennej
• 100 g przecieru pomidorowego
• 3-4 szklanki wywaru warzywnego (lub bulionu drobiowego)
• 1 łyżeczka cukru
• sól
• pieprz

Kapustę drobno szatkujemy, wrzucamy do gotującej się wody, zagotowujemy i odcedzamy. Kapustę przekładamy do garnka, podlewamy gorącym wywarem i gotujemy około 10 minut do miękkości. W tym czasie cebulę obieramy i kroimy w kostkę. Roztapiamy masło i szklimy na nim lekko posoloną cebulę. Kiedy cebula zmięknie dodajemy mąkę i smażymy całość kilka minut, po czym dodajemy ją do gotującej się kapusty. Dodajemy też przecier pomidorowy i cukier. Doprawiamy solą i pieprzem do smaku.

 

Więcej regionalnych przepisów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka

Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Brzóza Stadnicka, gmina Żołynia, powiat łańcucki

Gołąbki bez zawijania według Koła Gospodyń Wiejskich w Brzózie Stadnickiej, to skrzyżowanie naszych słynnych podkarpackich gołąbków z kaszą oraz gołąbków bez zawijania, w których poszatkowaną kapustę dodaje się do farszu. Masę na gołąbki przygotowuje się z mielonego mięsa, wspomnianej poszatkowanej kapusty, kaszy gryczanej oraz ryżu. Całość spajają jajka oraz kasza manna. Z tak przygotowanej masy formuje się niewielkie gołąbki, które po krótkim obsmażeniu, dusi się w piekarniku. Gołąbki smakują wybornie, zwłaszcza podane z sosem. Można go przyrządzić z bulionu, w którym duszone były gołąbki, ale można też podać sos grzybowy lub pomidorowy – według uznania.

Przepis pochodzi z publikacji „Śladami tradycji i smaku. Gmina Łańcut i okolice”.

Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 kg kapusty
• 500 g mięsa mielonego
• 1/2 szklanki kaszy manny
• 100 g ryżu
• 100 g kaszy gryczanej
• 3 jajka
• 2 cebule
• sól
• pieprz
• olej do smażenia
• 3-4 szklanki bulionu

Kapustę drobno szatkujemy, solimy i odstawiamy na godzinę, a następnie odciskamy. Ryż gotujemy w lekko osolonej wodzie. Podobnie kaszę. Do kapusty dodajemy mięso, ryż, kaszę oraz pozostałe składniki i dokładnie mieszamy. Doprawiamy do smaku solą i pieprzem. Gotową masę formujemy w niewielkie kulki, które lekko spłaszczamy i obsmażamy na oleju. Gołąbki układamy w formie, podlewamy bulionem, przykrywamy formę i dusimy w piekarniku nagrzanym do 180 stopni C przez około godzinę. Można je też dusić na gazie, ale wówczas używamy głębokiej patelni z pokrywką. Podajemy z sosem.

Sos można przygotować na bulionie, w którym dusiły się gołąbki. Trzeba go przecedzić do garnka, zagęścić lekko mąką i zagotować, a na koniec doprawić solą i pieprzem.

Gołąbki bez zawijania – kuchnia podkarpacka

Więcej regionalnych przepisów znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)

Jesienna kapusta wiejska – kuchnia podkarpacka

Jesienna kapusta wiejska – kuchnia podkarpacka

Lokalizacja: Białoboki, gmina Gać, powiat przeworski

Jesienna kapusta wiejska to przepis Koła Gospodyń Wiejskich z Białoboków. W tym regionie jesienią do młodej gotowanej kapusty dodaje się pomidory, marchewkę oraz kwaśne jabłka. Składniki te nadają kapuście lekko kwaskowy, a jednocześnie słodkawy posmak. Kapusta na koniec zasmażana jest z cebulą i zagęszczana śmietaną, co podkreśla charakterystyczny smak potrawy. Tak przygotowaną kapustę podajemy na gorąco, jako dodatek do ziemniaków lub mięs. Można ją również podać z chlebem, jako samodzielne danie.

Przepis pochodzi z publikacji wydanej przez Powiat Przeworski pt. „Śladami dawnych smaków powiatu przeworskiego”.

Jesienna kapusta wiejska – kuchnia podkarpacka

Składniki:

• 1 młoda kapusta
• 1 marchewka
• 5-6 średniej wielkości pomidorów
• 4-5 kwaśnych jabłek
• 1 cebula
• 150 g masła
• 1 szklanka śmietany (ale niekoniecznie)
• 1 pęczek zielonego koperku
• sól
• pieprz
• 1 łyżka mąki pszennej

Kapustę szatkujemy, zalewamy niewielką ilością wody (2-3 szklanki) tak, aby mało jej zostało po obgotowaniu. Do gotującej się kapusty dodajemy startą na tarce marchew i jabłka oraz sparzone, obrane ze skórki i pokrojone w dużą kostkę pomidory. Wszystko razem dusimy na wolnym ogniu do miękkości.

Cebulę kroimy w kostkę. Na dużej patelni roztapiamy masło i szklimy na nim dość mocno cebulę. Do cebuli dodajemy kapustę z warzywami i smażymy razem 10 minut. Doprawiamy solą i pieprzem, po czym kapustę zagęszczamy śmietaną wymieszaną z mąką. Wszystko jeszcze chwilę dusimy i dodajemy posiekany koperek.

Jesienna kapusta wiejska – kuchnia podkarpacka

Więcej regionalnych przepisów na gotowaną kapustę znajdziecie w zakładce

KUCHNIA PODKARPACKA

Zapraszam :)